سفارش تبلیغ
صبا
زبان آموزی

دانش، گمشده مؤمن است . [امام علی علیه السلام]

نوشته شده توسط:   ف - اکبری شلدره  

آونگ بر صلیب سوال- 1-9
سه شنبه 95 مهر 27  2:22 عصر

 

کارگاه تحلیل فصل دوم  کتاب علوم و فنون ادبی پایه ی دهم

1-    بررسی قلمرو زبانی ....

الف: شعر رودکی:

·        واژه ها بیشتر ساختمانی ساده دارند: بو، جو، یاد، یار، ریگ، آمو، راه، پا، و....

·        به کار گیری « همی » به جای «می » در پایان فعل؛

·        کاربرد واژگانی گه امروزه دچار تغییر یا فرمواشی شده اند: خنگ، زی، میر.

·        بیشینه ی واژگان فارسی هستند.

·        زبان شعر ساده؛

·        سادگی و کوتاهی جمله‌ها؛

           ب: شعر منوچهری:

·        واژه های عربی به نسبت شعر رودکی در این نمونه، بیشتر است، مانند: الا، منزل، طبل، محمل، مقابل، قصد.

·        کاربردهای ویژه ی واژگانی: خمیگی، فرو هل، تبیره زن.

·        فراوانی ساخت های ترکیبی به نسبت شعر رودکی، مانند: پیشاهنگ، تبیره زن، شتربانان،

·        به کار گیری فعل های پیشوندی، مانند: فرو هل، فرو شد؛

·        سادگی، کوتاهی جمله‌ها؛

·        -زبان شعر ساده.

2 بررسی قلمرو ادبی نمونه ها...

 الف: تاریخ بلعمی:

·        تشخیص: قلم را فرمود؛

·        تضمین، آوردن حدیث در میان سخن؛

·        تکرار واژه، آفرید، قلم و فرمود. ( البتّه، در این جا تکرار، کارکرد ادبی ندارد)؛

·        تلمیح: کلّ عبارت به خلقت و آفرینش اشاره دارد.

ب: اسرارالتوحید:

·        مراعات نظیر: درزی و دوختن و قبا؛

·        به کار گیری شعر در میان نثر؛

·        کنایه: «در پای کسی افتادن»؛ احترام و ادب و تواضع نمودن.

·        *توجّه: بهره گیری اندک از آرایه های ادبی، بیانگر ساده بودن نثر در دوره ی نخست است.

 پ: مرزبان نامه:

·        -بهره گیری از کلمات هم وزن و هم آهنگ: خدمات و مقامات، مشکور و مقبول و مبرور، سرمایه و پیرایه، تقبّل و تکفّل؛

·        -بهره گیری از آرایه ی تشبیه: غرقاب فنا، پیرایه ی عفاف، آبگینه ی امل؛

·        کنایه: «دست در چیزی آویختن»، کنایه از گرفتن، چنگ ردن و متوسّل شدن؛ « پشت به چیزی دادن»، کنایه از تکیه دادن و آرامیدن؛

·        استعاره: دیوار فراغت.

 3-بررسی قلمرو فکری نمونه ها...

الف: گرشاسپ نامه:

اسدی توسی در این بخش، از شهری یاد می کند و بت خانه و ایوان و درخت آن را وصف می کند. این توصیف مبتنی بر دریافت های حسی و سواد دیداری است. بنابراین، شعر، عینی و طبیعت‌گرا است.

ب: شعر آغاجی:

در این جا، شاعر به بارش برف، چشم دوخته و چگونگی پایین آمدن و حرکت برف را در توفان و بوران، به گریز کبوتران از مقابل پرنده ی شکاری باز، مانند کرده است. بنابراین، شاعر، هوای برفی و آسمان برفناک را می بیند و توصیف می کند و یک منظره ی طبیعی و محسوس را تصویر می نماید. شعر، طبیعت گرا و فرح بخش است.

*ابوالحسن علی بن الیاس آغاجی یا آغاجی بخارایی شاعر و  از بزرگان دربار سامانی و   هم‌روزگار با نوح بن منصور سامانی و دقیقی بود. ظاهراً واژه ی « آغاجی» ترکی و به معنای حاجب و دربان مخصوص سلاطین بوده است. وی هم به فارسی و هم به عربی، شعر می سرود. نام وی را آغجی و آغاچی نیز آورده‌اند.

پ: شعرانوری:

این شعر نکوهشی شبیه به مدح و ستایش است که با چاشنی طنز درآمیخته است. شاعر صفتی(بی توجّهی به مردم و نشنیدن صدای آنان)، از ممدوح خود را ناپسند می‌بیند و آن را نکوهش می‌کند و به زبان طنز، می گوید: «سرت به آسمان می‌ساید، به همین سبب، فقط صدای آسمانیان را می شنوی و حرف مردم را نمی‌شنوی؛ گوش تو نسبت به سخن مردم، سنگین است؛ تو گران گوشی، ای خواجه! بیم ما آن است که تو، عمری دراز بیابی».

 



نظرات شما ()


لیست کل یادداشت های این وبلاگ
عدالت و جنایت
غم این خفته ی چند
چهلواره ی عاشورایی
خوانش و فهمش
متن های خوانش پذیر
آمده ماهِ محرّم
خوانش پذیری متون
این روزها
هوای مکتب خانه
آفرینش سراپا صنعت
کی بوده ای نهفته
نگفتم روزه، بسیاری نپاید
چگونه می نویسم
حکمت یا حافظه
چشم عقاب و دل شهباز
[همه عناوین(194)][عناوین آرشیوشده]

دوشنبه 96 آبان 29

کل:   244698   بازدید

امروز:   93   بازدید

دیروز:   328   بازدید

فهرست

[خـانه]

[ RSS ]

[ Atom ]

[شناسنامه]

[پست الکترونیــک]

[ورود به بخش مدیریت]

پیوندهای روزانه

وبلاگ ادبی [250]
سایت های ادبی [258]
گروه ادبیات فارسی [664]
[آرشیو(3)]

آشنایی با من

زبان آموزی

لوگوی خودم

زبان آموزی

دسته بندی یادداشتها

مقتل[2] . مقتل ، فدایی مازندرانی ، ادب عاشورایی . مقتل فدایی مازندرانی . مقتل فدایی مازندرانی ، نوحه ها . نگرش شبکه ای ، فارسی ششم، رویکردخاص،رویکردعام، برنامه ی درسی ملی . نوروز . واژه های مصوّب . آبشخور . آداب نوشتن ، هنجارهای درست نویسی . آموزش ، فراشناخت ، هداف ، مراحل . آهنگ، لحن، عاطفه و فضای حسّی متن، ادبیات، علوم و فنون . آوردگاه، علوم، فنون، ادبیات، فارسی، دهم . انشا ،توسعه ی تفکر و پرورش توانایی . ایران . ایستگاه سوم - علوم - فنون . تربیت . جشن . جنیدی . حافظ . خودارزیابی، پاسخ، علوم و فنون، ادبی، پایه ی دهم، کتاب درسی. . دگردیسی،فرارفتن،خاک شدن ،شکفتن،تیمار نفس سرگش . زبان . زبان آموزی،درهای علوم،حواس برونی . زبان، بافت ها و باروها، زمان.دگردیسی. . شعر فاطمی . صلاحی . صور خیال . طنز . علوم ، فنون، ادبیات، کارگاه، کالبدشکافی، فصل، پایه ی دهم . علوم و فنون، ادبی، خودارزیابی، تاریخ ادبیات . علوم، فنون، ادبی، خودارزیابی، دهم، قلمرو ها . علوم، فنون، ادبیات، کالبدشکافی، قلمرو ها، کتاب درسی . علوم، فنون، دهم، خوانش و نگارش . غزلیات شمس ، مولانا جلال الدین . فارسی دهم، کالبد شکافی، قلمرو ها . فدایی ، اربعین . فدایی مازندرانی . فدایی مازندرانی ، صور خیال ، شعر عاشورایی . فدایی مازندرانی، مرثیه، هلال غم، محرم . فرهنگستان . قرآن . کارگاه، تحلیل، علوم ،فنون، ادبیات، بازآموزی، یادیاری . کلیات، سوگ نامه، عاشورایی ، فدایی، مقتل منظوم . کودک . متن، جهان متن، رابطه، خوانش، چندآوایی . متن، مقام، حال و لحن . متن-خوانش پذیری- چندصدایی .

آرشیو

زبان آموری
عاشورایی
روش های یاد دهی - یادگیری
بهاریه
خواندن
مولوی جلال فرهنگ
فرهنگستان
نام ها و یاد ها
سپاس نامه
درودی چو نور دل
مهارت های نوشتاری

اشتراک

 

طراح قالب

www.parsiblog.com